Lựa chọn Thiết bị Giao tiếp – Cân nhắc và ghép tính năng phù hợp

Khi tiến hành lượng giá Giao tiếp tăng cường và Thay thế (AAC), chúng ta cần phải ghép một cá nhân/người với các công cụ, thiết bị và chiến lược AAC phù hợp mà sẽ đáp ứng nhu cầu giao tiếp của họ (McBride, 2001). Với việc ngày càng có nhiều các tùy chọn AAC cho chúng ta, chúng ta cần duy trì các quy trình đánh giá toàn diện để đảm bảo các thiết bị phù hợp được lựa chọn và cung cấp lý do hợp lý cho việc mua thiết bị, đặc biệt nếu đang tìm kiếm tài trợ.

McBride (2011) đề nghị cân nhắc các câu hỏi sau khi bắt đầu lượng giá AAC:

  • Người đó cần, muốn, hoặc mong muốn giao tiếp điều gì? Hiện họ giao tiếp những điều này bằng cách nào?
  • Người đó sẽ giao tiếp ở đâu, khi nào và với ai?
  • Các kỹ năng và khả năng hiện tại của người đó là gì?
  • Khả năng ngôn ngữ của người đó là gì? Họ hiểu những gì?
  • Các chức năng và tính năng của thiết bị được yêu cầu là gì?
  • Bạn sẽ lựa chọn thiết bị liên lạc như thế nào? Ai nên tham gia vào quá trình ra quyết định?
  • Nếu thiết bị đã được cung cấp, người đó có đang sử dụng thiết bị AAC này không? Các rào cản của thiết bị hiện tại là gì?

Tài liệu này tuân theo Mô hình Ghép Người và Công nghệ AAC Phù hợp (Matching Persons and AAC Technology Model) (Hill, 2010) để giúp so sánh các tính năng của thiết bị liên lạc như một phần của quy trình lượng giá AAC tổng thể. Mô hình được thiết kế để cung cấp cho bạn điểm bắt đầu về một số tính năng bạn có thể cần cân nhắc cho cá nhân/người mà bạn đang làm việc cùng. Bạn luôn có thể liên hệ với một trong các nhóm của chúng tôi để hiểu thêm về các tính năng của Sản phẩm Hỗ trợ Liên kết!

Cách sử dụng Bảng So sánh

 Trước tiên, hãy sử dụng bảng để giúp bạn xác định các tính năng mà một cá nhân/người yêu cầu. Hãy cân nhắc các tính năng nào là hợp lý và cần thiết cho người đó và tại sao. Cũng cần xem xét các tính năng tương lai theo yêu cầu của người đó. Sau đó, sử dụng bảng để giúp so sánh các lựa chọn thiết bị giao tiếp. Hãy bổ sung các tính năng khác có thể dành riêng cho người đó. Ghi chú lại tại sao mỗi tính năng cần cho người đó, điều này sẽ bắt đầu hình thành một phần lý do khi bạn nộp đơn xin tài trợ và đưa ra quyết định về các lựa chọn tốt nhất.

Hướng dẫn Lâm sàng về AAC của Ngôn ngữ trị liệu Úc (2012) cho thấy so sánh các tính năng là một phần thiết yếu của quá trình lượng giá AAC và cần so sánh hiệu suất thực hiện/sự thể hiện của người đó khi sử dụng ít nhất hai hệ thống AAC để xác định lợi ích tương đối của các tính năng khác nhau của thiết bị. Việc lượng giá ghép tính năng phù hợp đầy đủ đảm bảo rằng [chúng ta] không chỉ so sánh chi phí của các thiết bị (Speech Pathology Australia, 2012). Nếu bạn đang tìm kiếm thêm các mô hình và khung hỗ trợ để hỗ trợ cho lượng giá AAC của mình, thì Mô hình tham gia (Beukelman và Mirenda, 2013) và Khung SETT (Zabela, 2005) có thể sẽ hữu ích, hãy xem danh sách tham khảo để biết thêm chi tiết.

Tính năng Mô tả Người đó có cần nó không & tại sao? Thiết bị _______ Thiết bị _______
Cân nhắc thứ nhất
Phương pháp biểu thị ngôn ngữ
Hình ảnh ý nghĩa đơn Hình ảnh đại diện cho một từ
Bảng chữ cái Tiếp cận ngôn ngữ bằng cách đánh vần
Biểu tượng đa ý nghĩa Trình tự các hình ảnh để tạo ra một từ
Sắp xếp từ vựng
Ngữ nghĩa Các từ được sắp xếp theo nghĩa hoặc danh mục
Ngữ pháp Các từ được sắp xếp theo thứ tự từ (ngữ pháp)
Chủ đề/Hoạt động Các từ được sắp xếp theo chủ đề và hoạt động
Chữ cái Các từ được sắp xếp theo chữ cái đầu tiên (bảng chữ cái)
Cảnh trực quan Các từ và cụm từ được đưa vào vào hình ảnh
Ngữ dụng Các từ được sắp xếp theo chức năng ngôn ngữ
Từ vựng
Từ vựng cốt lõi Từ ngữ sử dụng hàng ngày v.d: tôi, thích, muốn, đi, lớn
Từ vựng rìa/cụ thể Từ ngữ cụ thể theo chủ đề v.d: bánh hamburger phô mai
Cụm từ Từ ngữ được sắp xếp thành cụm từ
Bàn phím ABC Bảng chữ cái được sắp xếp theo định dạng ABC
Bàn phím QWERTY Bảng chữ cái được sắp xếp theo định dạng QWERTY
Từ vựng có thể tùy chỉnh Phần mềm cho phép từ ngữ được thêm vào và tùy chỉnh
Từ vựng vững chắc Đủ từ ngữ để đạt được yêu cầu giao tiếp
Phương pháp tạo chuỗi lời nói
Mới tự phát

Tạo chuỗi lời nói

Các từ riêng lẻ có thể được kết hợp để tạo thành câu
Câu/cụm từ được lưu trữ trước Các từ được lưu trữ trong các câu ngắn được tiếp cận thông qua một nút duy nhất
Đánh vần Các từ và câu được tạo ra qua đánh vần bằng cách sử dụng bảng chữ cái

bảng chữ cái

Các tính năng khác cụ thể với người đó

 

Tính năng Mô tả Người đó có cần nó không & tại sao? Thiết bị _________ Thiết bị _________
Cân nhắc thứ hai
Giao diện người dùng
Biểu tượng Thư viện hình ảnh v.d: PCS, Symbol Stix, High Contrast PCS
Điều hướng Nhận xét về dễ điều hướng để tìm từ
Vị trí từ vựng nhất quán Nhận xét về vị trí từ vựng và cách nó thúc đẩy vận động một cách tự động
Dễ biên tập và lập trình Nhận xét về các tính năng biên tập v.d: điều chỉnh nhanh, kết nối với máy ảnh
Chức năng tìm kiếm Khả năng tìm từ bằng các phần mềm
Nút ẩn Khả năng ẩn các nút để giảm độ phức tạp của trang

Ẩn nút đơn? Ẩn nhiều nút? Ẩn danh sách từ?

Hệ thống vận hành V.d: Windows 10, IOS, Android
Giao diện kiểm soát – Phương pháp truy cập
Chạm trực tiếp Nhận xét về cài đặt
Trỏ bằng đầu (head pointing) Nhận xét về cài đặt
Ánh mắt Nhận xét về cài đặt, ví dụ như thời gian dừng, hiệu chuẩn
Quét chuyển đổi (1 hoặc 2) Nhận xét về cài đặt, ví dụ như kiểu mẫu quét, tốc độ quét
Chuột/Cần điều khiển Nhận xét về cài đặt
Nhiều phương thức truy cập Cân nhắc nhu cầu thay đổi kỹ năng vận động
Đầu ra
Lời nói (giọng nói) Các tùy chọn giọng nói, ví dụ như giọng Úc, giọng trẻ em
Giọng nói cá nhân Khả năng ngân hàng tin nhắn, thay đổi cao độ, tốc độ nói
Loa Nhận xét về âm lượng loa
Điều khiển hồng ngoại Đầu ra hồng ngoại từ xa
Wifi Có khả năng kết nối internet qua wifi. Người dùng có wifi không?
Bluetooth Có thể kết nối với các thiết bị Bluetooth
Đăng nhập vào dữ liệu Có thể ghi dữ liệu trong thiết bị
Sao lưu Nhận xét về cách thực hiện sao lưu và khôi phục
Phụ kiện
Vỏ bền Thiết bị bền hoặc có sẵn vỏ bổ sung
Màn hình khóa (keyguard) Nhận xét về màn hình khóa nếu cần thiết
Tay cầm/Dây đeo Thiết bị có phụ kiện đi kèm
Gắn lắp Thiết bị có thể được gắn lắp
Thế đứng Nhận xét về cách thiết bị đứng

 

Tính năng Mô tả Người đó có cần nó

không & tại sao?

Thiết bị _________ Thiết bị _________
Cân nhắc thứ ba
Các tính năng tích hợp
Kiểm soát môi trường/từ xa Nhận xét về khả năng điều khiển điều khiển từ xa, ví dụ như TV, video, nhạc, đèn
Phần mềm chơi nhạc Các trang chơi nhạc được tích hợp trong
Máy ảnh 1 hoặc 2 máy ảnh được tích hợp trong
Mạng xã hội Khả năng chia sẻ lên mạng xã hội như Facebook, Twitter
Email Email, trang email được tích hợp trong
Điện thoại Khả năng kết nối với điện thoại di động

Cân nhắc các điện thoại tương thích

Skype Khả năng làm việc với Skype
Hỗ trợ hành vi Lịch trình trực quan, bộ hẹn giờ
Chuyên dụng/Không chuyên dụng Máy tính bảng phổ thông so với AAC chuyên dụng
Đào tạo và Hỗ trợ
Nhà cung cấp địa phương Thiết bị có nhà cung cấp địa phương để hỗ trợ việc sử dụng
Hỗ trợ kỹ thuật Thiết bị có chức năng khắc phục sự cố kỹ thuật dễ dàng truy cập được. Nhận xét về cách truy cập hỗ trợ
Hỗ trợ trang web Thiết bị có sổ tay hướng dẫn, hỗ trợ trang web, các câu hỏi thường gặp
Video và Hội thảo trực tuyến Có sẵn các video đào tạo
Nguồn hỗ trợ để thực hiện Thiết bị có các hướng dẫn trị liệu để hỗ trợ việc học
Phiên bản phi điện tử Thiết bị có sẵn phiên bản giấy
Bảo hành Nhận xét về thời gian bảo hành
Sửa chữa thiết bị Nhận xét về các lựa chọn sửa chữa, ví dụ như nhà cung cấp địa phương, sửa chữa màn hình miễn phí
Phần mềm chỉnh sửa bên ngoài Thiết bị có phần mềm để chỉnh sửa và lập trình thiết bị. Phần mềm này có miễn phí không?
Các thông số kỹ thuật khác
Tuổi thọ pin Thời lượng pin nhiều giờ
Trọng lượng Trọng lượng của thiết bị
Tính di động Nhận xét về tính di động/tùy chọn gắn lắp của thiết bị
Kích thước màn hình
Chi phí thiết bị Cân nhắc giá cả của thiết bị và phụ kiện
Cân nhắc về Môi trường Nhận xét về tính phù hợp của thiết bị, ví dụ như trong gia đình, cộng đồng, trường học

Tài liệu tham khảo

 Beukelman, D. R., & Mirenda, P. (2013) Augmentative and alternative communication : Supporting children and adults with complex communication needs . Baltimore, MD: Brookes. Hill, K. (2010). Advances  in Augmentative  and Alternative  Communication  as Quality-of-Life Technology.  Physical Medicine and Rehabilitation  Clinics of  North America,  21(1), 43-58.

McBride, D. (2011). AAC evaluations and new mobile technologies: Asking and answering the right questions. Perspectives on Augmentative and Alternative Communication, 20 (1), 9-16.

NSW Government Family & Community Services. (2014). Augmentative and Alternative Communications (AAC) Guidelines for speech pathologists who support people with disability. New South Wales Government. Available from: http://www .adhc .nsw.gov .au/      data/assets/file/0011/302402/Augmentative    and   Alternative    Communication    Practice   Guide .pdf

Oklahoma AT Center. (2013). Feature Match Comparison Chart. University of Oklahoma Health Sciences Center. Retrieved from PrAACtical AAC: http://praacticalaac    .org/praactical/praactical-resources-feature-match-chart/

Speech Pathology Australia. (2012). Augmentative and Alternative Communication : Clinical Guideline. Melbourne: Speech Pathology Australia. Retrieved from:  https://www .speechpathologyaustralia .org.au/SPAweb/Document     Management/Public/Clinical    Guidelines .aspx

Zabela, J. (2005). SETT Framework  Documents. Available from:  http://www.joyzabala .com/

 

Nguồn tiếng Anh: https://linkassistive.com/wp-content/uploads/2018/08/Considerations-for-Choosing-Communication-Devices.pdf

Bản quyền bản dịch thuộc Dự án “Phát triển Đào tạo Ngôn ngữ trị liệu tại Việt Nam” của tổ chức Ủy ban Y tế Hà Lan – Việt Nam (MCNV)

Bình luận

avatar
  Subscribe  
Notify of

Tin Liên Quan